Campagne geslaagd! En dan?
Effectiviteit van de publiekscampagne Wetenschap en Techniek Week 2000 - 2003.

Dr. C.G. van der Veer (Stichting voor Culturele Studies, Amsterdam). Stichting Weten, Amsterdam, 2003.

Doel
In deze publicatie worden de belangrijkste ontwikkelingen in de publiciteitscampagne rond de Wetenschap en Techniek Week in Nederland van de afgelopen jaren geschetst en aangegeven in hoeverre deze ontwikkelingen aansluiten op de meest recente inzichten op het terrein van de voorlichtingskunde.

Methode
Resultaten van empirisch onderzoek.

Resultaat
Het publiek dat de afgelopen jaren op een of meer evenementen afkomt tijdens de Wetenschap en Techniek Weken, bestaat uit kinderen en hun (groot)ouders. Het opleidingsniveau is hoog, maar het publiek is in 2002, wat betreft leeftijdsopbouw en opleidingsniveau, iets verbreed in vergelijking met het jaar 2000.

In de publiciteitscampagne, die alom positief wordt gewaardeerd, speelt de programmakrant, samen met de website, een steeds grotere rol. Informele communicatie (informatie via ouders en leerkrachten) blijft onverminderd een belangrijke rol spelen bij het besluit een evenement te gaan bezoeken.

Volwassenen vinden de Wetenschap en Techniek Week leerzaam, interessant en leuk (met name ook voor de kinderen). De evenementen voldoen in het algemeen ruimschoots aan de verwachtingen van de bezoekers. Doe-activiteiten, rondleidingen en buitenactiviteiten genieten de meeste voorkeur bij jong en oud. Bij jongeren tot circa 18 jaar zijn daarnaast ook shows, theater en workshops in trek. Bij het besluit van (groot)ouders om de Wetenschap en Techniek Week te bezoeken spelen (klein)kinderen, naar eigen zeggen, een belangrijke rol. Evenementen tijdens de Wetenschap en Techniek Week worden door kinderen positief tot zeer positief beoordeeld. Naar hun mening zijn het vooral de ouders die het initiatief nemen tot een bezoek aan een evenement. Doe-activiteiten zijn ook bij kinderen het meest in trek. Daarnaast zijn dieren, sterren en rekenen onderwerpen die kinderen vooral aanspreken.

De totale hoeveelheid aandacht in de landelijke en regionale pers voor de Wetenschap en Techniek Week is de laatste jaren afgenomen, maar het gebruik van het internet als informatiebron voor het publiek in de publiciteitscampagne lijkt daarentegen toe te nemen. Regionale samenwerking tussen in de Wetenschap en Techniek Week participerende instellingen, heeft ertoe geleid dat het publiek beter geïnformeerd is over andere evenementen in hun 'omgeving'. Meer kennis omtrent andere evenementen in de betreffende regio is uiteraard een voorwaarde voor een hoger bezoekersaantal.

Het nieuwe beeldmerk van de Wetenschap en Techniek Week (het uiltje) vervult een belangrijke functie in de publiciteitscampagne. Het logo is terecht vooral gericht op de doelgroep van kinderen tot 14 jaar. Het logo als zodanig is niet themagebonden. De vormgeving van het uiltje en de mogelijkheden tot uitmonstering lijken geschikt voor meerdere jaarthema's.

Door meer dan tot nu toe gebruik te maken van (inter)actieve publiciteitsmedia, zoals het internet kan men meer mensen (vooral ook jongeren) interesseren voor (exacte) wetenschap. Het medium televisie biedt wat dat betreft in de nabije toekomst ook mogelijkheden, waarbij tevens het internet een belangrijke aanvullende rol kan spelen. Een voorbeeld is het succesvolle Belgische televisieprogramma Hoe?Zo! dat prime-time in het najaar van 2003 ook op de Nederlandse televisie (via Teleac/NOT) te zien zal zijn. Een op basis van zo'n programma gecreëerd multimediaal platform voor het interessegebied populaire wetenschap, kan daarbij een stimulerende rol vervullen voor jong en oud.

Conclusies

  • De bevindingen naar aanleiding van recente evaluaties van de publiciteitscampagne rondom de Wetenschap en Techniek Week leiden tot de conclusie dat de wijzigingen in de campagne van de afgelopen jaren in het algemeen hebben geleid tot het beoogde doel: een brede doelgroep wordt aangesproken, de informatievoorziening en het vernieuwde karakter ervan wordt gesignaleerd door het publiek en positief gewaardeerd en de evenementen die in het kader van de Wetenschap en Techniek Week plaatsvinden zijn aantrekkelijk voor jong en oud;
  • De Wetenschap en Techniek Week heeft een positief imago bij de doelgroep van volwassenen. Evenementen tijdens de Wetenschap en Techniek Week worden door kinderen positief tot zeer positief beoordeeld. Veel bezoekers wisten al tijdens een evenement te melden dat men van plan is om volgend jaar opnieuw een evenement in het kader van de Wetenschap en Techniek Week te gaan bezoeken. Het nieuwe logo (met uiltje) blijkt ook een schot in de roos: de overgrote meerderheid van de ondervraagde kinderen was hierover positief tot zeer positief;
  • Het verder weg gelegen doel van de communicatie van wetenschap en techniek is om meer mensen, vooral jongeren, te interesseren voor (exacte) wetenschap. De rol van de leerkracht op scholen voor primair onderwijs en voortgezet onderwijs bij het aankweken van interesse voor wetenschap en techniek bij de jeugd speelt hierbij een belangrijke rol;
  • De publiciteitscampagne blijkt in het algemeen in voldoende mate wetenschappelijk onderbouwd.
 
Download de publicatie.